جناب خواجه نصیر در پایان فصل صبر، از کتاب شریف اوصاف الاشراف، به داستان جابر اشاره می‌کند؛ جابربن عبدالله انصاری

 

حدیث  معروفی است؛ خیلی شنیده اید.

که ایشان (جابر) کبیر سن شده بود؛ به نحوی که در عین اینکه از اصحاب رسول خدا صلی الله علیه و آله به حساب می‌آید، اما خب عمرشتا زمان امام باقر علیه السلام هم دوام داشته؛ و پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله به او هم بشارت داده بود که تو عمرت آنقدر طولانی خواهد شد که در میان اولاد من شخصی را ملاقات میکنی که معروف به باقرالعلوم است، اگر او را دیدی سلام مرا به او برسان.

جابر، در اواخر عمر خیلی گرفتار شده بود، خیلی مریض شده بود؛ علیل و زمین‌گیر شده بود؛

امام باقر علیه السلام به عیادتش رفت و از او حال پرسید؛

و جابر به گمانش که دیگر بالاتر را دارد می‌گوید، و بالاتر قابل تصور نیست، می‌گوید:

درحالی هستم که مرگ را از حیات بهتر دوست دارم؛

درحالی هستم که فقر را از غنا بیشتر دوست دارم؛

در حالتی هستم که مرض را از صحت بیشتر دوست دارم

حالم این است!..

امام باقرعلیه سلام به  جناب جابر میفرماید اما ما اینگونه نیستیم!..

جابر می‌پرسد چطور؟ شما چگونه هستید؟

(به گمانش که دیگر آخرش را گفته بوده!  و کمال‌ انسان به این است که فقر را از غنا بیشتر دوست داشته باشد؛ کمال انسان به این است که مثلا مرگ را از کمال بیشتر دوست داشته باشد…)

حضرت فرمود ما در حالتی هستیم که برای ما فرقی نمی‌کند فقری باشد یا نباشد!

فرق نمی‌کند حیات باشد یا مرگ باشد؛

صحت باشد یا مرض باشد؛

پیری باشد یا جوانی باشد؛

هر چه را که او برای ما بپسندد ما هم همان را می‌خواهیم؛ اصلا خواستی ما نداریم…

خواسته ای نداریم…

خواست ما فانی است در خواست او… همانطوری که وجودمان فانی است در وجود او… همانطوری که اوصاف کمالیه ما فانی است در اوصاف کمالیه او

بنابراین ما خواستی نداریم؛ آنچه را می‌خواهیم که او می‌خواهد!..

همان فرمایشی که جناب بابا طاهر در آن رباعی معروفش آورده:

یکی درد و یکی درمان پسندد

یکی وصل و یکی هجران پسندد

من از درمان و درد و هجران

پسندم  آنچه را جانان پسندد

 

این برای من مطلوب است

خواسته ی من فانی در خواسته ی اوست…

 

 

از این فرمایش معلوم می‌شود که جناب جابر در مقام صبر بوده و امام محمد باقر علیه السلام در مقام رضا

آنی را که امام داشته مقام رضا بود، و آنی را که جناب جابر داشت، مقام صبر بود؛

و قطعا مقام رضا بالاتر از مقام صبر است؛

 

 

 

 

 

شرح کتاب اوصاف الاشراف /فصل صبر