« سَنُرِیْهِمْ آیاتِنا فِی الآفاقِ وَ فِی أَنْفُسِهِمْ حَتّی یَتَبَیَّنَ لَهُمْ أَنَّهُ الْحَقُّ »

یکی از نکاتی که در این آیه وجود دارد اینست که، حق تعالی نمیفرماید انه حق؛ بلکه میفرماید الحق

_چه فرقی دارد؟

 

پاسخ:

_وقتی می‌گوییم “حقُ”

زمین حق است؛ آسمان حق است؛ انسان حق است… گیاه، دریا، صحرا، کوه و… حق است؛ خدا هم حق است!

یک خدای عددی در کنار سایر موجودات از آن در می‌آید…

 

_اما وقتی می‌گوید، الحق؛ مثلا الف و لام جنس بوده باشد

حق اوست؛ یعنی غیر او حق نیست

یعنی آنکه متحقق است اوست؛ غیر او متحقق نیست

غیر او عکس است… غیر او خیال است… انعکاس است… ظل است…

مرآت است… آینه است…

این بیان با این ادبیات، خیلی موید آن مبانی عرفانیست که حق اوست؛ مادون او هر چه هست باطل است… همه فانی در اویند…

اگر خوب دقت شود، به این می‌رسیم؛ چه در آیات آفاقی و چه در آیات انفسی

مثالش  اینست: ما به دنبال یک منظم و ناظمی میگردیم، که این غذا را در ما به فعلیت برساند، جذب بدن کند و… چطور خدا از دور در حال هدایت است!  قدرت خدا! همش سوال و تعجب با این همه دوری و فاصله چطور اداره می‌کند؟!

اما اگر اینطور که گذشت بگوییم، همین الان خداست…

اما اگر از دور بخواهیم استدلال کنیم خیلی فاصله است

 

 

لذا در حضور امام علی(ع) یک فردی قسم جلاله یاد کرد؛ قسم به خداوندی که در اقطار آسمانها و زمین پنهان است؛

بعد از امام پرسید اگر من بخواهم این قسم خود را بشکنم، کفاره برمن واجب است؟

امام فرمود: تو قسم یاد نکردی! کفاره هم بر تو واجب نیست…

چرا؟

به این خاطر که تو به خدایی قسم یاد کردی که آن خدا، خدا نیست! اصلش غلط است… خدایی که در اقطار آسمانها پنهان شده، خدا نیست که!

مگر غیر خدا چیزی هست!؟  الحق!…

البته اینها چیزهایی است که به مبنای‌  آن باید توجه داشت

 

 

*به هر طرف که رو کنم بتی کند عشوه گری*

همه بت هستند، اگر بخواهند خودشان را مطرح کنند؛ که ما غیر خدا هستیم و خدا غیر ماست… می‌شوند بت!

 

به هر طرف که رو کنم بتی کند عشوه گری

*ولی به حکم معرفت تویی کنی جلوه گری*

 

همه ی اینها تجلیات خداست!.. نشانه های خداست… آیات خداست، که خدا اینطور خودش را به ما نشان داده؛ در حقیقت خودش را به خودش نشان داده

ما هم که بریده ی از او نیستیم

ما شانی از شئون اوییم که شئون دیگر را ادراک میکنیم

در حقیقت خدای تعالی خودش را در این مراحل میابد

یابنده اوست… یافته شده اوست… یافتن هم اوست!…

ذکر و ذاکر و مذکور و حمد  و حامد و محمود اوست!…

 

 

دوجمله زیبااز الهی نامه ی  حضرت استاد حفظه الله حسن زاده آملی، که به درگاه الهی عرضه میدارد:

الهی همه گویند خدا کو

حسن گوید غیر خدا کو

الهی همه کوکو گویند

حسن هو هو

الهی موج از دریا خیزد

و با وی درآمیزد

و به وی گریزد

و او را از وی گریزی نیست

انا لله و انا الیه راجعون